Eczane Devri Özel Şartları

Eczane devri; düzenlemelerin en ağır, meslek şartının en katı ve devir sürecinin en çok otorite onayı gerektiren sektörlerden biridir. 6197 sayılı Eczacılar ve Eczaneler Hakkında Kanun (1953) ve 12.04.2014 tarihli Eczacılar ve Eczaneler Hakkında Yönetmelik; devralanın eczacı olma zorunluluğundan SGK sözleşmesi devrine, Türk Eczacıları Birliği (TEB) bildirimlerinden il sağlık müdürlüğü onayına kadar her aşamayı düzenler.

Sektörün en kritik özgünlüğü; eczaneyi yalnızca eczacılık ruhsatnamesi olan bir eczacının devralabilmesidir. Başka bir meslek grubundan kişi, ne kadar sermayeli olursa olsun, eczaneyi devralamaz. Bu nedenle eczane devri piyasası eczacılar arasında kapalı bir çevrede işler — alıcılar eczacılar, satıcılar eczacılardır. Bu kapalı döngü hem devir bedeli oluşumunu hem pazarlık dinamiğini doğrudan etkiler.

Bu rehber; eczane alımında özel yasal şartları (6197 sayılı Kanun + 2014 Yönetmeliği), reçete hacmi ve ciro analizini, stok değerleme yöntemini (soğuk zincir + miadı geçmekte olan ilaçlar), SGK sözleşmesi devrini, devir bedeli hesaplama yöntemini (ciro çarpanı) ve 10 adımlık devir sürecini açıklar. Genel devir süreci için /rehber/isletme-devri-nasil-yapilir ve alıcı kontrolleri için /rehber/devren-isletme-alirken-nelere-dikkat-edilmeli rehberlerimize bakın.

Türkiye'de eczane sektörü sıkı düzenleme altındadır. Eczacı Yerleştirme Sistemi (EYS) 2014 yılında hayata geçirilmiş olup, yeni eczane açılışı ve nakil başvurularını puan bazlı bir sistemle yönetir. Nüfusa göre eczane sayısı sınırlaması (genelde 3.500-4.000 kişiye bir eczane) ve mevcut eczanelere belirli mesafe şartı bu düzenlemenin temelini oluşturur. Bu kıtlık; devir pazarını doğrudan etkiler — eczane devri, yeni eczane açılışına göre daha hızlı ve garanti bir seçenektir.

Sektör devir pazarını şekillendiren temel dinamikler:

• EYS kısıtlaması: Eczacı Yerleştirme Sistemi nedeniyle yeni eczane açmak zordur (puanlama + nüfus + mesafe kuralı). Bu, mevcut eczanelerin devir değerini yukarı çeker.
• SGK sözleşmesi pay: Eczane cirosunun büyük kısmı (çoğu eczanede %60-85) SGK kapsamındaki reçetelerden gelir. SGK sözleşmesinin devamı devir sonrası için kritiktir.
• Reçete hacmi ve çeşitliliği: Aylık reçete sayısı, reçete başı ortalama tutar ve çeşitliliği (akut/kronik, özellikli ilaç payı) eczanenin değerlemesinde temel göstergedir.
• Konum hassasiyeti: Hastane yakını, poliklinik yanı, doktor muayenehaneleri çevresi, AVM içi veya semt merkezi her biri farklı reçete profili ve hasta trafiği üretir.
• Yardımcı eczacılık şartı: 2014 Yönetmeliği ile getirilen yardımcı eczacılık şartı (en az 1 yıl serbest eczane veya hastane eczanesinde yardımcı eczacı olarak çalışma) yeni mezun eczacılar için bariyerdir.

A. Eczacılık Ruhsatnamesi Zorunluluğu

6197 sayılı Kanun m.5 uyarınca bir eczaneyi devir veya satın alan kimse eczane açmak için bu Kanunda yazılı şartları haiz olduğu takdirde namına ruhsatname verilir. Yani devralan kişi eczacılık ruhsatnamesi olan bir eczacı olmak zorundadır. Başka mesleklere mensup kişiler eczaneyi devralamaz.

B. Yardımcı Eczacılık Şartı

2014 tarihli Eczacılar ve Eczaneler Hakkında Yönetmelik uyarınca serbest eczane açmak veya mesul müdürlük yapmak isteyen eczacı; serbest eczanede mesul müdür eczacı ile iş sözleşmesi kapsamında en az bir yıl yardımcı eczacı olarak çalışmış olmak zorundadır. Hastane eczanesinde veya serbest eczanede ikinci eczacı olarak en az bir yıl çalışmış olmak da bu şartı yerine getirir.

Yardımcı eczacı ücreti asgari ücretin 1,5 katından az olamaz; ikinci eczacı ücreti ise asgari ücretin 3 katından az olamaz. Bu şart özellikle yeni mezun eczacılar için önemli bir giriş engeli oluşturmaktadır.

C. Noter + Hükümet Tabibi Huzurunda Devir

6197 sayılı Kanun m.13 uyarınca eczane satış ve devirleri Hükümet Tabibinin huzurunda ve noterlikçe yapılır. Hükümet Tabibi olarak il/ilçe sağlık müdürü veya yetkilendirdiği kişi görev yapar. Devir sözleşmesi bu iki otorite huzurunda imzalanmadan geçerli sayılmaz.

D. Uyuşturucu Madde Bildirimi

Devredilen eczanede bulunan uyuşturucu maddelerin satış ve devir muamelesinin mahallin en yüksek sağlık amirine bildirilmesi ve istenilen bilgilerin verilmesi mecburidir (6197 s. Kanun m.13). Bu bildirim ayrı bir prosedür olarak yürütülür; uyuşturucu madde envanteri devir öncesi çıkarılır ve her iki tarafın imzasıyla teslim tutanağı düzenlenir.

E. İl Sağlık Müdürlüğü Başvurusu ve Ruhsatname

Eczane açmak, devretmek veya başka bir yere nakletmek isteyen eczacılar bulunduğu ilin sağlık müdürlüğüne dilekçe ile başvurur. İlçe sağlık müdürlüğü belgeler toplar ve İl Sağlık Müdürlüğüne sevk eder. Bir inceleme-denetim yapılır; uygunluk raporu düzenlenirse devir onaylanır ve eczane ruhsatnamesi devralan eczacı adına düzenlenir. Süreç tipik olarak 1-3 ay sürer.

F. Türk Eczacıları Birliği (TEB) ve Eczacı Odası Bildirimleri

Devir süreci boyunca TEB ve bulunduğu ilin eczacı odasına bildirim zorunlu tutulur. Eczacı odası üyelik devri, aidat ödemeleri ve mesleki sicil güncellemesi bu bildirim kapsamında yapılır. Eczacı odası ayrıca yerel deontoloji kurulu aracılığıyla meslek etiği kontrolü yapar.

Mevzuat için 6197 sayılı Eczacılar ve Eczaneler Hakkında Kanun ve 2014 Yönetmeliği incelenebilir.

Aşağıdaki 10 adım; eczane devrinde sırasıyla izlenmesi gereken süreci özetler. Sektör özelinde SGK sözleşmesi devri ve reçete hacmi analizi en kritik unsurlardır; süreç tipik olarak 1-3 ay sürer.

1. 1. Eczacılık Ruhsatı ve Yardımcı Eczacılık Şartı Kontrolü

   Etki: Etki:Yüksek

   Eczane devrinin temel yasal şartı; alıcının eczacılık ruhsatnamesi olan bir eczacı olmasıdır. 6197 sayılı Kanun m.5 uyarınca eczaneyi sadece eczacı devralabilir. Ancak 2014 tarihli Yönetmelik bir adım daha eklemiştir: serbest eczane açmak veya mesul müdür olmak için en az 1 yıl yardımcı eczacılık yapmış olmak şarttır.

   Yardımcı eczacılık şartı nasıl yerine getirilir:

   • Serbest eczanede mesul müdür eczacı ile iş sözleşmesi kapsamında en az 1 yıl yardımcı eczacı olarak çalışmak (asgari ücretin 1,5 katından az olmayan ücretle).
   • Hastane eczanesinde en az 1 yıl çalışmak.
   • Serbest eczanede ikinci eczacı olarak en az 1 yıl çalışmak (asgari ücretin 3 katından az olmayan ücretle).

   Alıcının bu şartı karşılamaması durumunda devir başvurusu reddedilir. Bu nedenle ilk kontrol: alıcının eczacılık ruhsatnamesi + yardımcı eczacılık koşulu belgesi (SGK hizmet dökümü, iş sözleşmesi).

2. 2. Niyet Mektubu ve Gizlilik Sözleşmesi

   Etki: Etki:Yüksek

   Eczane devrinde niyet mektubu (LOI) devralan ve devreden eczacılar arasında imzalanır. Niyet mektubunda tarafların eczacılık ruhsatname numaraları, devir konusu eczanenin adresi ve ruhsatname numarası, ön fiyat aralığı, due diligence süresi (30-60 gün), SGK sözleşmesi devrinin ön değerlendirmesi ve gizlilik hükümleri yer alır.

   Gizlilik eczanede özellikle önemlidir çünkü due diligence sürecinde hasta bilgileri, reçete geçmişi, SGK kesinti raporları gibi çok hassas bilgilere erişim gerekir. KVKK ve sağlık hizmeti sır saklama yükümlülüğü çerçevesinde devir öncesi veri paylaşımı dikkatli yapılmalıdır.

   Due diligence sürecinde talep edilen belgeler: eczane ruhsatnamesi, kira sözleşmesi, son 12-24 ay aylık reçete sayısı ve tutar raporu, SGK sözleşmesi ve geçmiş kesinti raporları, stok listesi (ilaç + OTC + dermokozmetik ayrı), personel listesi ve SGK dökümleri, tedarikçi (ecza deposu) sözleşmeleri, vergi levhası, son dönem beyannameler.

3. 3. Reçete Hacmi ve Ciro Analizi

   Etki: Etki:Yüksek

   Eczane değerlemesinin temel girdisi reçete hacmidir. Analiz göstergeleri:

   • Aylık reçete sayısı: Son 12-24 ay aylık reçete sayısı dağılımı. Mevsimsel ve trend analizi. Küçük eczanede aylık 800-1.500 reçete, orta eczanede 1.500-3.500, büyük eczanede 3.500-7.000+ reçete.
   • Reçete başı ortalama tutar: Toplam ciro / reçete sayısı. Hastane yakını eczanelerde yüksek maliyetli özel ilaç reçeteleri (kemoterapi, biyolojik) reçete başı tutarı yükseltir.
   • SGK reçete payı: Toplam reçetelerin SGK kapsamında olma oranı. Çoğu eczanede %60-85. SGK dışı (özel sigorta, cepten ödeme) oranı düşükse SGK sözleşmesine bağımlılık yüksek demektir.
   • Akut vs kronik reçete dağılımı: Kronik reçeteler (tansiyon, diyabet, kolesterol) sürekli bir hasta tabanı gösterir — bu sadakat değerlidir. Akut reçeteler (antibiyotik, soğuk algınlığı) geçicidir.
   • Dermokozmetik ve OTC ciro payı: Genel %15-35. Yüksek pay eczaneyi daha sürdürülebilir ve değerli yapar (SGK'ya bağımlılık azalır).

   SGK sözleşmesinden kaynaklanan geçmiş kesintiler ve cezalar ayrıca incelenir. Kesinti raporları (e-Reçete kontrolünden kaynaklanan) ve verilmiş cezalar devralan için risktir.

4. 4. SGK Sözleşmesi Devri (Kritik)

   Etki: Etki:Yüksek

   Eczane cirosunun büyük kısmı SGK reçetelerinden gelir; bu nedenle SGK sözleşmesinin devamı devir sonrası operasyonun temelidir. SGK sözleşmesi otomatik devredilmez; devralan eczacı SGK ile yeni bir sözleşme imzalamak zorundadır.

   SGK sözleşme süreci:

   • Devir onaylandıktan sonra devralan eczacı, bağlı olduğu eczacı odası aracılığıyla SGK'ya başvurur.
   • SGK mevcut eczane için yeni eczacı adına sözleşme düzenler; protokol devam eder ancak taraflar değişir.
   • Sürecin tamamlanması tipik olarak 2-6 hafta.
   • Süreç tamamlanmadan SGK'lı reçete veremez eczacı; bu geçiş döneminde ciro kaybı olabilir.

   TEİS (Tüm Eczacı İşverenler Sendikası) SGK kılavuzu ve TEB (Türk Eczacıları Birliği) yayınları süreç ayrıntıları için referans alınır. Eczacı odası rehberliği de çok önemlidir.

   SGK sözleşmesinde geçmiş cezalar özellikle önemlidir: hatalı reçete kesintileri, sahte reçete iddiası, denetim cezaları vb. Ağır cezaların olduğu eczanelerde yeni SGK sözleşmesi sürecinde zorluk yaşanabilir; bu risk pazarlığa yansıtılmalıdır.

5. 5. Stok Sayımı ve Değerleme (İlaç + OTC + Dermokozmetik)

   Etki: Etki:Yüksek

   Eczane stok sayımı üç grup için ayrı yapılır: reçeteli ilaç, OTC (reçetesiz), ve dermokozmetik/tıbbi cihaz. Her grup için ayrı değerleme kuralları uygulanır.

   Reçeteli ilaç değerleme:

   • SKT 6 ay üzeri: tam değerle sayılır (net fatura fiyatıyla).
   • SKT 3-6 ay: %20-40 indirimli.
   • SKT 1-3 ay: %50+ indirimli; satış hızı düşükse daha da indirimli.
   • SKT 1 aydan az: sayılmaz.
   • Soğuk zincir ürünleri: data logger çıktısı ile belgelenmeli; soğuk zincir bozulmuşsa değersiz.
   • Özel reçeteli (hasta bazlı) ilaçlar: iade edilemez; indirimli değer.

   OTC ve dermokozmetik: Genel perakende stok değerleme kuralları uygulanır. Vichy, La Roche-Posay, Avene, Bioderma gibi markaların özel tedarikçi sözleşmeleri varsa devir koşulları ayrıca incelenir.

   Uyuşturucu ve psikotrop ilaçlar: ayrı envanter listesi; devir tarihinde fiziksel sayım; mahallin en yüksek sağlık amirine (il/ilçe sağlık müdürü) yazılı bildirim mecburidir (6197 s. Kanun m.13).

   Büyük eczanelerde stok değeri 1-5 milyon TL bandında olabilir; bu kalem devir bedelinin önemli bileşenidir. Stok bedeli devir sözleşmesinde ticari mal olarak ayrı fatura ile KDV'li devredilir.

6. 6. Personel Devri (Eczacı Teknisyeni + İkinci Eczacı)

   Etki: Etki:Orta

   Eczane personeli: mesul müdür eczacı (devir ile değişir), ikinci eczacı (varsa),eczacı teknisyeni (genelde 1-3 kişi) ve yardımcı personel.

   İş Kanunu m.6 uyarınca işyeri devri iş sözleşmelerini sonlandırmaz; personel aynı şartlarla devam eder. Kıdem hesabı toplam süre üzerinden yapılır. TBK m.202 + İş K. m.6 uyarınca alıcı ve satıcı 2 yıl müteselsil sorumludur.

   Eczacı teknisyeni eczanenin günlük operasyonunu yürüten kilit personeldir — reçete kabulü, SGK sistem kullanımı, hasta iletişimi, stok yönetimi. Deneyimli ve mevcut SGK sistemini iyi bilen teknisyenin kalması devir sonrası operasyonel sürekliliği doğrudan belirler.

   İkinci eczacı varsa (SGK mevzuatı belirli ciro üzerinde ikinci eczacı zorunlu tutar) onun da kalması kritik. İkinci eczacı ücreti asgari ücretin 3 katından az olamaz — bu maliyet aylık işletme giderlerinde hesaba katılmalıdır.

   Devir öncesi her personel için SGK hizmet dökümü, iş sözleşmesi, eczacılık ruhsatnamesi (varsa), yıllık izin kayıtları, kıdem ve ihbar tazminatı hesabı alınmalıdır.

7. 7. Noter + Hükümet Tabibi Huzurunda Devir

   Etki: Etki:Yüksek

   6197 sayılı Kanun m.13 uyarınca eczane satış ve devirleri Hükümet Tabibinin huzurunda ve noterlikçe yapılır. Hükümet Tabibi olarak il/ilçe sağlık müdürü veya yetkilendirdiği kişi görev yapar.

   Süreç:

   • Tarafların önce il sağlık müdürlüğüne başvurup devir niyetini belgelemesi.
   • Uygun görülen noterde, önceden bilgilendirilen il/ilçe sağlık müdürü (veya yetkilendirdiği) huzurunda devir sözleşmesinin imzalanması.
   • Devir sözleşmesi + noter onaylı devir belgeleri + uyuşturucu madde bildirimi (ayrı prosedür).
   • İl sağlık müdürlüğü devir sözleşmesini kontrol eder ve uygunluk raporu düzenler.
   • Valilik onayı ile devralan eczacı adına eczane ruhsatnamesi düzenlenir.

   Bu şart geçerlilik şartıdır; olmadan yapılan devir askıdadır. Süreç tipik olarak 1-3 ay sürer. Eczacı odası da bu süreçte eşlik eder ve üyelik devri işlemlerini yürütür.

8. 8. Kira Sözleşmesi Devri

   Etki: Etki:Yüksek

   Eczane için lokasyon son derece kritiktir — hastane yanı, poliklinik yakını, işlek cadde veya yoğun yerleşim bölgesi olmalıdır. Bu yüzden kira sözleşmesinin devri ve kalan süresi devir değerinin en önemli bileşenlerindendir.

   TBK m.323 uyarınca işyeri kira sözleşmesi devri kiraya verenin yazılı rızasınabağlıdır; işyeri kiralarında haklı sebep olmaksızın rıza reddedilemez.

   Kontrol edilmesi gerekenler: kalan süre (en az 3-5 yıl olmalı), yıllık artış oranı (TBK m.344 TÜFE 12 aylık ortalama tavanı), aidat, yan giderler, fesih hakları. Özellikle hastane yanı eczanelerde hastane gayrimenkulünün sahibi ise kira sözleşmesi hastane kurumu ile olabilir; bu durumda devir şartları ek bürokratik süreçler gerektirebilir.

   En güvenli yol; niyet mektubu aşamasında kiraya verenden ön yazılı taahhüt almaktır. Rıza belgesi noter tasdikli olmalı veya sözleşme ekine konulmalıdır.

9. 9. Devir Sözleşmesi ve Eczacı Odası Bildirimleri

   Etki: Etki:Yüksek

   Eczane devir sözleşmesinin zorunlu maddeleri: taraflar kimlik bilgileri ve eczacılık ruhsatname numaraları, devir konusu eczane (ruhsatname numarası, adres), devir bedeli ve ödeme planı, stok sayım tutanağı (ilaç + OTC + dermokozmetik + uyuşturucu ayrı), demirbaş listesi (fotoğraflı ek), SGK sözleşmesi devir yükümlülükleri, personel listesi ve kıdem yükü, kira sözleşmesi devri, reçete yazılımı ve hasta veritabanı devri (KVKK uyumlu), uyuşturucu madde bildirim beyanı, rekabet yasağı (TBK m.26), teminat hükümleri.

   Sözleşme imzası sonrası yapılacak bildirimler:

   • İl/İlçe Sağlık Müdürlüğü: devir sözleşmesi + uygunluk raporu talebi.
   • Türk Eczacıları Birliği (TEB): mesleki sicil güncellemesi.
   • Eczacı Odası: üyelik devri + aidat ödemeleri.
   • SGK: yeni sözleşme başvurusu (eczacı odası aracılığıyla).
   • Vergi Dairesi: devir bildirimi ve yeni mükellef tescili.
   • SGK (işyeri için): işyeri nakil bildirimi.

   Damga vergisi oranı ticari işletme devri sözleşmelerinde binde 9,48'in ¼'ü olarak uygulanır; hesaplanan tutar ödenir ve dekont sözleşme ekine konur.

10. 10. Kapanış ve Devir Bedeli Pazarlığı

    Etki: Etki:Yüksek

    Kapanış (closing) gününde; devir bedeli ödenir, anahtar teslim edilir, stok ve demirbaş fiziksel teslim edilir, reçete yazılımı erişimi ve hasta veritabanı aktarılır, uyuşturucu madde envanteri sayılır ve tutanak imzalanır, personel dosyaları teslim edilir. Kapanış sonrası alıcı; vergi dairesine bildirim, SGK işyeri nakil, eczacı odası üyelik güncellemesi, SGK yeni sözleşme başvurusu yapar.

    Eczane devir bedeli pazarlığı; konum (hastane yanı, poliklinik çevresi, semt merkezi), aylık reçete sayısı ve ortalama tutar, SGK reçete payı, dermokozmetik-OTC ciro payı, kalan kira süresi, SGK sözleşmesi geçmişi, eczacı teknisyeni kalıp kalmaması, yakın çevredeki yeni eczane ihtimali (EYS puanı) ve marka bilinirliğinden oluşur.

    Piyasa referansı: yıllık net kârın 2-3 katı genel çarpan. İyi konumlu, sürdürülebilir eczanelerde çarpan 3-5x'e, riskli veya baskı altındaki eczanelerde 1-2x'e gerileyebilir.

    Pratik örnek: yıllık net kârı 1.500.000 TL olan iyi konumlu eczanede devir bedeli 3.000.000- 4.500.000 TL bandında oluşabilir; yıllık net kârı 800.000 TL olan ortalama eczanede 1.600.000- 2.400.000 TL bandında.

    Pazarlık kaldıraçları: (1) SGK sözleşmesi geçmişi (cezalar), (2) yakın hastanenin taşınma ihtimali, (3) stokta miadı yaklaşan ilaç oranı, (4) eczacı teknisyeni kalıp kalmaması, (5) kalan kira süresi, (6) dermokozmetik ve OTC payı (SGK bağımlılığı azaltan pozitif faktör). Hava parası değil devir bedeli konseptinde faturalaşma; KDV uygulaması için muhasebeci ile birlikte yapılandırma yapılmalıdır.

Eczane devir bedeli sektörde genellikle yıllık net kâr çarpanı yöntemiyle hesaplanır. Piyasa referansı: yıllık net kârın 2-3 katı. Ancak bu çarpan her eczane için aynı uygulanmaz; eczaneye özel faktörler çarpanı yukarı veya aşağı çekebilir.

Çarpanı Yukarı Çeken Faktörler (çarpan 3-5x olabilir)

• Hastane veya devlet polikliniği yanı konum (istikrarlı reçete akışı).
• Özel poliklinik veya doktor muayenehanesi yoğun bölge.
• Güçlü SGK sözleşmesi ve yüksek SGK reçete payı.
• Uzun vadeli kira sözleşmesi (5+ yıl) ve düşük kira.
• Profesyonel ve deneyimli eczacı teknisyeni ekibi (kalıp kalmaması önemli).
• Güçlü kronik hasta müşteri tabanı (kontrol altında aldığı SGK reçetelerinde hasta sürekliliği).
• Büyükşehir merkezi, orta-üst gelir semti.

Çarpanı Aşağı Çeken Faktörler (çarpan 1-2x olabilir)

• Yakın çevrede yeni eczane açılma ihtimali (EYS puanı düşük bölge).
• Ciroda tek bir büyük müşteri veya kurumsal anlaşmaya aşırı bağımlılık.
• SGK sözleşmesinde geçmiş cezalar (hatalı reçete, kontrol cezası).
• Yüksek kira, kısa kalan kira süresi.
• Miadı yaklaşan büyük stok.
• Uyuşturucu/psikotrop ilaç bildirimlerinde geçmiş uyarılar.
• Yakın hastanenin kapanma/taşınma olasılığı.

Pratik bir örnek: yıllık net kârı 1.500.000 TL olan iyi konumlu bir eczanenin devir bedeli 3.000.000-4.500.000 TL bandında oluşabilir; yıllık net kârı 800.000 TL olan ortalama bir eczanenin devir bedeli ise 1.600.000-2.400.000 TL bandında. Net kâr hesabında; brüt ciro, SGK iskontoları, stok değerleme, personel maliyetleri, kira, sarf malzemeleri ve vergi öncesi kâr dikkate alınır.

Devir bedeli yıllık ciro çarpanı olarak da ifade edilebilir; piyasa referansı cironun %35-55'i aralığındadır. Ancak ciro çarpanı yanıltıcıdır; SGK iskontoları ve operasyonel maliyetler eczaneden eczaneye değiştiği için kâr çarpanı daha güvenilir bir yöntemdir.

Eczane stoku diğer perakende stoklarından birkaç yönden farklıdır ve özel değerleme gerektirir:

A. Soğuk Zincir Ürünleri

İnsülin, bazı aşılar, biyolojik ilaçlar ve özel hormon preparatları 2-8°C arasında saklanmak zorundadır. Soğuk zincir bozulmuş ürünler <strong>kullanılamaz</strong> ve değersizdir. Devir öncesinde buzdolabının sıcaklık kayıt cihazı (data logger) çıktısı incelenmeli; soğuk zincir sürekliliği belgelenmelidir.

B. Miadı (Son Kullanma Tarihi) Yaklaşan İlaçlar

• <strong>SKT 6 ay üzeri:</strong> tam değerle sayılır.
• <strong>SKT 3-6 ay:</strong> %20-40 indirimli sayılır.
• <strong>SKT 1-3 ay:</strong> %50+ indirimli; ilacın satış hızına göre değerlenir.
• <strong>SKT 1 aydan az:</strong> sayılmaz veya sembolik değer alır.

C. Özel Reçeteli İlaçlar (iade edilemez)

Hasta adına özel olarak sipariş edilmiş ilaçlar, yurtdışı ilaçlar ve bazı biyolojik preparatlar depoya iade edilemez. Bu tür stoğun eritilmesi sürer veya atık olur; devir değerlemesinde <strong>indirimli</strong> değer alır.

D. Uyuşturucu ve Psikotrop İlaçlar

Uyuşturucu madde envanteri ayrı tutulur; devir tarihinde fiziksel sayım yapılır ve mahallin en yüksek sağlık amirine (il/ilçe sağlık müdürü) yazılı bildirim yapılır. Bildirimsiz devir mevzuat ihlalidir.

E. Dermokozmetik ve OTC Ürünler

Reçetesiz satış (OTC) ürünleri, dermokozmetikler, gıda takviyeleri ve cihazların SKT kontrolü de yapılır; genel market stoku değerlemesiyle benzer kurallar uygulanır. Bu ürünlerin cirodaki payı (tipik %15-35) ayrıca hesaplanır — eczanenin "kozmetikçi"-benzeri bileşeni devir değerlemesinde pozitif bir faktördür.

Eczane devrinde özellikle ilk kez devralan eczacıların sık düştüğü hatalar:

• Yardımcı eczacılık şartını karşılamadan devir pazarlığına girmek. 2014 Yönetmeliği uyarınca serbest eczane açmak veya mesul müdürlük yapmak için en az 1 yıl yardımcı eczacılık şartı vardır. Bu süre tamamlanmadan devir alınamaz; alıcının başvuru hakkı doğmaz.
• SGK sözleşmesinin durumunu sorgulamamak. Eczane cirosunun %60-85'i SGK reçetelerinden gelir. SGK sözleşmesinde geçmiş cezalar, hatalı reçete kesintileri veya askıya alma geçmişi devralan için risktir. TEİS (Tüm Eczacı İşverenler Sendikası) SGK kılavuzu incelenmelidir.
• Reçete hacmi analizini tek dönemle değerlendirmek. Eczane cirosu mevsimsel dalgalanmalar gösterir (soğuk algınlığı dönemleri, grip sezonu, okul açılışı). Son 12-24 aylık aylık reçete sayısı ve tutar dağılımı incelenmeden devir kararı verilmemelidir.
• Yakın hastane/poliklinik bağımlılığını göz ardı etmek. Hastane yanındaki eczanelerde hastanenin kapanması veya taşınması ciroda %50+ düşüş yaratabilir. Yakın hastanenin stratejik planları (yeniden yapılandırma, taşınma) kontrol edilmelidir.
• Stokta soğuk zincir sürekliliğini belgelemeden devralmak. İnsülin ve biyolojik ilaçların soğuk zincir bütünlüğü belgelenmelidir. Sıcaklık data logger kayıtları, jeneratör yedek güç sistemi ve buzdolabı bakım geçmişi incelenmelidir.
• Uyuşturucu madde envanterini bildirmeden devir yapmak. 6197 s. Kanun m.13 uyarınca uyuşturucu maddelerin satış/devir işlemi mahallin en yüksek sağlık amirine bildirilmek zorundadır. Bildirim olmazsa mevzuat ihlali ve ceza riski vardır.
• Noter + Hükümet Tabibi huzuru olmadan sözleşme imzalamak. 6197 s. Kanun m.13 uyarınca eczane satış ve devirleri Hükümet Tabibinin huzurunda ve noterlikçe yapılır. Bu şart geçerlilik şartıdır; olmadan yapılan devir askıdadır.
• Eczacı teknisyenleri ve ikinci eczacının kalıp kalmamasını atlamak. Eczacı teknisyeni ve ikinci eczacı eczanenin günlük operasyonunu yürütür. İş Kanunu m.6 uyarınca işyeri devri iş sözleşmelerini sonlandırmaz ama personelin kalma isteği devir sonrası operasyonel sürekliliği belirler.
• Reçete yazılımının (IESS, eczane otomasyonu) devir durumunu kontrol etmemek. Eczanelerin büyük kısmı elektronik reçete yazılımları kullanır (PharmStar, Eczamix, Phmarmetic vb.). Lisans devri, müşteri veritabanı ve kronik hasta takip geçmişi devir sözleşmesinde ayrı madde olarak yer almalıdır.
• Dermokozmetik ve OTC tedarikçi sözleşmelerini ihmal etmek. Dermokozmetik markaları (Vichy, La Roche-Posay, Avene, Bioderma) ve OTC ürünleri için özel tedarikçi sözleşmeleri olabilir. Bu sözleşmelerin devredilebilirliği kontrol edilmelidir.

Eczane devrinde kullanılan kavramlar için sözlük girdilerimize başvurabilirsiniz.

• İşletme Devri
• Devir Sözleşmesi
• İşletme Ruhsatı
• İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatı
• Devren Kiralık
• Devren Satılık
• Kira Sözleşmesi Devri
• TBK m.323
• Ciro
• Hava Parası

Eczane devir pazarlığı öncesi güncel ilanlar üzerinden emsal fiyatları ve pazar tavanını değerlendirebilirsiniz. Şehir bazlı güncel devren eczane ilanları için /ilanlar/devren-eczane-istanbul sayfamıza bakın.

Son Devren İlanlar

Pazarlık tavanınızı belirlerken aynı sektör ve konumdaki güncel emsalleri görmek faydalıdır.

Tüm Devren İlanlarını Gör

Öne Çıkan

₺2.250.000

Mehmet Akif Mh. Çekmeköy'de 70 m² Hazır Restoran Devren Kiralık, Düşük Kira

Mehmet Akif Mh., Çekmeköy, İstanbul

Detayları görün

DevredinÖne Çıkan

₺5.249.000

Maltepe Bağdat Caddesi'nde 9+1 Kadın Doğum Muayenehanesi ve Medikal Estetik Kliniği

Cevizli Mah., Maltepe, İstanbul

Detayları görün

₺15.000.000

Antalya Muratpaşa Tahılpazarı'nda 350 m² Franchise Dönerci, Full Donanımlı ve Aktif

Tahılpazarı Mh., Muratpaşa, Antalya

Detayları görün

₺6.500.000

Avcılar Denizköşkler'de İBB Sosyal Tesisleri Karşısı 160 m² Devren Tekel Market

Denizköşkler Mh., Avcılar, İstanbul

Detayları görün

₺1.250.000

İnönü Mh. Küçükçekmece'de 320 m², Tam Donanımlı Devren Ekmek Fırını

İnönü Mh., Küçükçekmece, İstanbul

Detayları görün

DevredinÖne Çıkan

₺17.990.000

8

Nişantaşı Teşvikiye'de 2 Katlı Hazır Kurulu Premium Güzellik Merkezi Devren Kiralık

Harbiye Mah., Şişli, İstanbul

Detayları görün

Bu rehberdeki her yasal referans, rakam veya örnek aşağıdaki birincil (mevzuat, Sağlık Bakanlığı, TEB) ve ikincil (eczacı odası, hukuk firması) kaynaklara dayanır. Sektörel devir bedeli çarpanları eczane devir platformlarına ve uzman eczacı deneyimlerine dayalı tahminî aralıklardır; kesin rakam her eczaneye özel analiz gerektirir.

1. [1]6197 sayılı Eczacılar ve Eczaneler Hakkında Kanun — Mevzuat Bilgi Sistemi
2. [2]6197 sayılı Eczacılar ve Eczaneler Hakkında Kanun — Konsolide Metin — Lexpera
3. [3]Eczacılar ve Eczaneler Hakkında Yönetmelik (12.04.2014) — Mevzuat Bilgi Sistemi
4. [4]Eczacılar ve Eczaneler Hakkında Kanun (6197) — HSGM — Halk Sağlığı Genel Müdürlüğü
5. [5]Eczacılar Ve Eczaneler Hakkında Yönetmelik — TEB Yayını — Türk Eczacıları Birliği
6. [6]Türk Eczacıları Birliği — Yasa ve Yönetmelikler — Türk Eczacıları Birliği
7. [7]Eczacı Yerleştirme Sistemi (EYS) — TİTCK — Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu
8. [8]Serbest Eczane Açılış İşlemleri — İstanbul İl Sağlık Müdürlüğü
9. [9]Eczane Devir İşlemleri — Trabzon İl Sağlık Müdürlüğü
10. [10]SGK Kılavuzu — Eczacı İşverenler — Tüm Eczacı İşverenler Sendikası (TEİS)
11. [11]Eczane Devir Almada Nelere Dikkat Edilmeli? — FY Eczane Akademisi
12. [12]Eczane Nakil, Devir ve Kapatma İşlemleri — Antalya Eczacı Odası
13. [13]Eczane Ruhsatı Devir Vaadi Sözleşmesi Örneği — Tuncsuditol Hukuk Bürosu
14. [14]6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu (m.26, m.202, m.323, m.344) — Mevzuat Bilgi Sistemi
15. [15]6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu — Mevzuat Bilgi Sistemi